Asfalt kaplamada işin ömrünü belirleyen şey, görünen üst tabaka değil altındaki hazırlıktır. Yüzey ne kadar düzgün serilirse serilsin, alt yapı ve su tahliyesi doğru kurulmamışsa sorun birkaç yıl içinde geri döner.
Nerelerde uyguluyoruz?
- Site ve rezidans içi yollar, otopark sahaları
- Fabrika ve lojistik tesis içi ağır araç güzergâhları
- Yükleme rampası önleri ve manevra alanları
- Açık depolama sahaları
- Kamu projelerinde imar yolları
Suyun gitmediği yerde asfalt durmaz
Asfalt arızalarının en yaygın sebebi sudur. Eğim doğru verilmediğinde yüzeyde biriken su kaplamanın altına sızar; donma-çözülme döngüsüyle alt tabakayı gevşetir ve yüzey içeriden bozulur. Görünen sonuç çukur ve çatlaktır ama sebep yüzeyde değildir.
Bu yüzden uygulama öncesinde eğim ve su tahliye planı çıkarılır: suyun nereye gideceği, mazgal ve rögar kotlarının yüzeyle nasıl buluşacağı önceden belirlenir. Kot farkları sahada ölçülür — projedeki ölçüyle sahadaki ölçü arasındaki fark iş başladıktan sonra değil, öncesinde görülmelidir.
Alt yapı hazırlığı
Mevcut zeminin taşıma gücü yetersizse üstüne serilen asfalt ağır araç altında oturur. Zayıf bölgeler tespit edilip düzeltilmeden yapılan uygulamada tekerlek izleri birkaç sezonda belirginleşir. Hazırlık aşaması, üzerinden geçecek araç tipine göre planlanır: forklift ve tır trafiği olan bir saha ile yalnızca binek aracın girdiği site yolu aynı alt yapıyı istemez.
Hava koşulu takvimin parçasıdır
Asfalt serimi sıcaklığa bağlı bir iştir. Yüzey sıcaklığı ve hava koşulu uygun değilken serilen malzeme düzgün sıkışmaz, sonradan ayrışır. Bu yüzden açık alan işlerinde takvim “iş günü” üzerinden değil uygun gün üzerinden kurulur. Yağış beklenen günlerde iş ertelenir; bu bir gecikme değil, işin şartıdır.
Yama mı, komple yenileme mi?
Her bozulma komple yenileme gerektirmez. Sorun yerel ve alt yapı sağlamsa yama ekonomik ve kalıcı bir çözümdür. Ancak bozulma yaygınsa ya da sebep alt yapıdaysa, yama yalnızca zaman kazandırır — birkaç ay sonra yanındaki alan bozulur. Keşifte baktığımız ilk şey bozulmanın sebebidir; sebep anlaşılmadan yapılan onarım aynı sorunu geri getirir.
Uygulama sonrası
Yeni serilen asfaltın tam mukavemetine ulaşması zaman alır; ilk dönemde ağır araç ve sabit yük konumlandırması yüzeyde iz bırakabilir. Trafiğe açma sırası teslim planına yazılır. Çizgi ve yön işaretlemesi ise yüzey oturduktan sonra yapılır — yatay ve düşey işaretlemeyi aynı takvimde planladığımızda saha tek seferde kullanıma hazır hale gelir.
Beton mu, asfalt mı?
Kapalı alanlarda ve ağır nokta yükü olan sahalarda beton çözümler genellikle daha uzun ömürlüdür; açık alanda geniş yüzeylerde asfalt hem daha hızlı uygulanır hem onarımı kolaydır. Kararı alanın kullanımı belirler: araç tipi, trafik yoğunluğu ve alanın kapalı olup olmaması. Kapalı otopark ve üretim alanı için beton silim ya da epoksi seçeneklerine bakmanızı öneririz.
Katman mantığı
Asfalt bir yüzey değil, birlikte çalışan katmanlardan oluşan bir sistemdir. Yükü taşıyan asıl kısım gözle görülmez:
- Zemin ıslahı. Taşıma gücü yetersizse üstteki her katman boşa gider.
- Temel ve alt temel. Yükü yayan katman. Kalınlığı, üzerinden geçecek araç tipine göre belirlenir — tır trafiği olan bir saha ile site içi yol aynı değildir.
- Binder (bağlayıcı) tabaka. Ağır trafikli sahalarda aşınma tabakasının altında yer alır.
- Aşınma tabakası. Görünen yüzey. Tek başına kalınlaştırmak, alt yapı zayıfsa sorunu çözmez, sadece erteler.
Bozulma tipleri ve ne anlama gelirler
- Tekerlek izi (oturma): alt yapı taşıma gücü yetersiz ya da sıkıştırma eksik. Yama kalıcı çözüm olmaz.
- Ağ şeklinde çatlak: genellikle yorulma; katman sistemi yükü artık taşımıyor demektir.
- Kenar kırılması: yandan destek yok ya da su kenardan sızıyor.
- Çukur: su girmiş, don-çözülme döngüsü alttan boşaltmış.
- Yüzey ayrışması: uygun olmayan koşulda serim ya da yetersiz bağlayıcı.
Keşifte bozulmanın tipine bakarız, çünkü tip doğrudan sebebi söyler; sebep anlaşılmadan yapılan onarım aynı sorunu geri getirir.
Keşif
Asfalt işinde fiyat, alanın mevcut durumuna ve alt yapı ihtiyacına göre çok değişir; bu yüzden sahayı görmeden rakam vermiyoruz. Keşif ve ölçüm ücretsizdir.